اینترنت کشور اکنون نزدیک به ۳ هفته است که قطع شده و علیرغم وعده های فراوان همچنان در دسترس نیست. اتفاقی که ضربه بدی به تمام اقشار جامعه از جمله رانندگان و شرکت های حمل و نقل زده است.

در جهان امروز، اینترنت دیگر یک ابزار جانبی یا امتیاز اختیاری نیست، بلکه به‌ مثابه یکی از زیرساخت‌های اصلی حیات اقتصادی، اجتماعی و حرفه‌ای جوامع شناخته می‌شود. قطع یا اختلال گسترده در این زیرساخت، پیامدی فراتر از نارضایتی عمومی دارد و مستقیماً معیشت اقشار مختلف، به‌ویژه گروه‌های مولد و زحمتکش جامعه را هدف قرار می‌دهد.

در این میان، رانندگان کامیون و فعالان حوزه حمل‌ و نقل جاده‌ای از جمله نخستین و جدی‌ترین قربانیان قطعی طولانی‌ مدت اینترنت هستند. قشری که نه تریبونی برای اعتراض مؤثر دارد و نه امکان تعطیل‌کردن کار، اما همواره باید هزینه تصمیم‌های غیرشفاف و غیرپاسخگو را بپردازد.

اختلال در نظام دریافت و توزیع بار؛ بازگشت به ساختارهای ناکارآمد

طی سال‌های اخیر، فرآیند دریافت بار در کشور، هرچند ناقص اما تا حد زیادی بر بستر ارتباطات اینترنتی استوار شده بود. اعلام بار، هماهنگی میان راننده و شرکت، اطلاع‌ رسانی زمان و محل بارگیری، همگی از طریق پیام رسان‌ها، سامانه‌های آنلاین و ارتباطات دیجیتال انجام می‌شد.

با قطع اینترنت، این چرخه به‌طور ناگهانی فرو پاشید. رانندگان ناچار شدند برای یافتن بار، ساعت‌ها و گاه روزها در پایانه‌ها سرگردان بمانند. نتیجه این وضعیت، افزایش خواب کامیون‌ها، کاهش تعداد سفر، افت شدید درآمد و رشد نقش واسطه‌ها و دلالان بود، پدیده‌ای که سال‌ها تلاش شده بود با شفاف‌ سازی دیجیتال مهار شود. این بازگشت اجباری به شیوه‌های سنتی، نه‌تنها بهره‌وری را کاهش داد، بلکه عدالت نسبی در توزیع بار را نیز از میان برد و رانندگان مستقل را بیش از پیش به حاشیه راند.

اختلال در مسیریابی و افزایش هزینه‌های پنهان

راننده امروز بدون دسترسی به نقشه‌های آنلاین و اطلاعات لحظه‌ای ترافیک، عملاً در شرایطی مشابه دهه‌های گذشته فعالیت می‌کند با این تفاوت که هزینه‌ها چند برابر شده است. قطع اینترنت به معنای قطع دسترسی به ابزارهای مسیریابی، اطلاع از انسداد جاده‌ها، حوادث، یا شرایط جوی است.

این وضعیت منجر به انتخاب مسیرهای طولانی‌تر، اتلاف زمان، افزایش مصرف سوخت و تأخیر در تحویل بار می‌شود. همچنین تأخیرها اغلب به‌پای راننده نوشته می‌شود، در حالی که عامل اصلی آن تصمیمی مدیریتی خارج از اختیار او بوده است. بدین‌ترتیب، راننده هم هزینه مالی می‌پردازد و هم اعتبار حرفه‌ای خود را از دست می‌دهد.

بحران در پرداخت کرایه و ناامنی مالی

یکی از مهمترین پیامدهای قطعی اینترنت، اختلال در فرآیند پرداخت کرایه‌هاست. بخش قابل‌ توجهی از پرداخت‌ها به‌صورت انتقال‌های الکترونیکی، کارت‌ به کارت یا هماهنگی از طریق پیام‌ رسان‌ها انجام می‌شود.

با قطع ارتباط، بسیاری از رانندگان با تأخیرهای طولانی در دریافت دستمزد مواجه شدند. در برخی موارد، تنها گزینه موجود، دریافت پول نقد بود که خود مخاطرات امنیتی، اختلاف حساب و بی‌نظمی مالی را به همراه دارد.

این وضعیت، فشار مضاعفی بر رانندگانی وارد می‌کند که هزینه‌های روزمره، اقساط، تعمیرات و مخارج خانوادگی آنان، به دریافت به‌ موقع کرایه وابسته است.

فلج‌ شدن شرکت‌های حمل‌ و نقل و مدیریت ناوگان

شرکت‌های حمل‌ و نقل بدون اینترنت، عملاً امکان مدیریت مؤثر ناوگان خود را از دست می‌دهند. نبود ردیابی لحظه‌ای، عدم اطلاع از موقعیت خودروها، زمان رسیدن، یا وضعیت بار، باعث افزایش نارضایتی مشتریان و بروز اختلافات قراردادی می‌شود.

از سوی دیگر، صدور بارنامه‌ها، ثبت اطلاعات و هماهنگی با بنادر، کارخانه‌ها و انبارها که در سال‌های اخیر به‌سمت الکترونیکی‌شدن حرکت کرده بود، ناگهان به کاغذبازی‌های پرخطا و زمان‌ بر بازگشت. این عقب‌گرد، هزینه‌های اداری را افزایش و سرعت زنجیره تأمین را به‌شدت کاهش داد.

ناکارآمدی پیام رسان‌های داخلی؛ جایگزینی که نبودنش بهتر است!

در واکنش به این بحران، بارها از سوی برخی مسئولان توصیه شده است که فعالان اقتصادی از «پیام‌ رسان‌ها و پلتفرم‌های داخلی» استفاده کنند. اما تجربه عملی رانندگان و شرکت‌ها نشان داده است که این ابزارها، از نظر سرعت، پایداری، امکانات و اعتماد عمومی، توان پاسخ‌گویی به نیازهای حرفه‌ای حمل‌ونقل را ندارند.

ارتباط اقتصادی، به‌ویژه در جاده، نیازمند ابزاری پایدار، سریع و قابل‌ اعتماد است. تحمیل استفاده از پلتفرم‌هایی که بارها آزمون خود را در عمل پس داده و مردود شده‌اند، نه راه‌حل است و نه قابل دفاع.

جمع‌ بندی

مسئولان ذی‌ربط باید بپذیرند که اینترنت، امروز بخشی جدایی‌ناپذیر از زیرساخت‌های حیاتی کشور است. قطع یا محدودسازی طولانی‌ مدت آن، بدون شفافیت، بدون پاسخگویی و بدون راه‌ حل جایگزین مؤثر، مصداق بی‌توجهی به معیشت میلیون‌ها شهروند است.

رانندگان کامیون، که شب و روز در جاده‌های این کشور در حال خدمت‌اند، شایسته آن نیستند که قربانی تصمیم‌هایی شوند که نه توضیح روشنی دارد و نه مسئولیت‌پذیری مشخص. اتصال پایدار اینترنت، یک مطالبه صنفی یا سیاسی نیست بلکه یک ضرورت اقتصادی و یک حق بدیهی برای ادامه حیات شغلی است.

منبع خبر: اسب بخار